LUchtvaart Nationaal Antwerpen Kempen

LUNAK
SPITFIRE OP DRIJVERS

Augustus 1944. In de haven van Valetta (hoofdstad van Malta en belangrijkste haven van het kleine eiland) dobbert een Supermarine Spitfire in afwachting van zijn volgende opdracht : een zoveelste verdedigingsvlucht om de haven tegen aanvallen van Duitse bommenwerpers te beschermen. U leest het goed : de Spitfire dobbert! De Britten beschikten inderdaad over enkele Spitfires op vlotters, zodat ze onafhankelijk van (kwetsbare) vliegvelden konden opereren.
In Japan had de firma Nakajima in opdracht van de Japanse zeemacht trouwens ongeveer hetzelfde gedaan door de Mitsubishi A6M2 Zero van een centrale vlotter en 2 kleine hulpvlotters aan de vleugeltips te voorzien. Deze aangepaste uitvoering van de Zero werd bekend als de A6M2-N Rufe.
Echt of nep ?

Het verhaaltje rond de dobberende Spitfire die wacht op zijn volgende opdracht is dan wel verzonnen, maar Spitfires op vlotters hebben wel degelijk bestaan. Hun gebruik bleef beperkt tot testvluchten, operationeel gebruik is er nooit van gekomen.
Bij de Duitse inval in Noorwegen (april 1940) ontstond bij de RAF het idee om Spitfires van vlotters te voorzien zodat de Noorse fjorden als start- en landingsterrein konden gebruikt worden. Het concept werd getest door Spitfire Mk.I R6772 uit te rusten met 2 vlotters van een Blackburn Roc. Bovendien diende men een extra kielvlak onder de romp aan te brengen om voldoende richtingsstabiliteit te kunnen waarborgen. De capitulatie van Noorwegen op 10 juni 1940 gecombineerd met de teleurstellende prestaties van de Spitfire met (te grote en dus te zware) vlotters maakten een vroegtijdig einde aan het project en R6772 werd weer omgebouwd naar zijn standaardconfiguratie.
Het idee van een Spitfire op vlotters werd in 1942 evenwel weer opgerakeld. 3 Spitfire Mk.Vb’s (W3760 als prototype, gevolgd door EP751 en EP754) werden omgebouwd met specifiek ontworpen vlotters, een aangepast (groter) kielvlak, een grote vin onder de romp en een 4-bladige propeller (in plaats van de standaard 3-bladige). De 3 toestellen werden in oktober 1943 naar Egypte verscheept, met de bedoeling van daaruit overgevlogen te worden naar één van de Griekse Dodecanese eilanden. De evolutie van de oorlog verhinderde dit plan en de Spitfires bleven nagenoeg werkloos in Egypte tot ze er in 1944 buiten dienst werden gesteld.
Tenslotte was er nog een 5e Spitfire op vlotters, die zich bovendien het snelste vliegtuig op vlotters van de 2e Wereldoorlog mocht noemen: de Spitfire Mk.IX MJ892, op gelijkaardige wijze als de 3 Mk.Vb’s omgebouwd maar dankzij de krachtigere motor van de Mk.IX tot meer dan respectabele prestaties in staat. Dit toestel had de voorbode moeten zijn van een vloot water-Spitfires die in de Pacific de Japanners zouden bevechten, maar finaal ging dit plan niet door. MJ892 werd in november 1945 uit dienst genomen zonder enige operationele inzet gekend te hebben.
(Bronnen : diverse websites)

(Tekst & Fotomontages: Guido Van Roy)